Kwestionariusz PHQ-9 do oceny objawów depresji

PHQ-9 (Patient Health Questionnaire, kwestionariusz zdrowia pacjenta) mierzy, jak często w ciągu ostatnich dwóch tygodni dokuczało Ci dziewięć objawów epizodu depresyjnego. Każde pytanie otrzymuje od 0 do 3 punktów, więc wynik mieści się w przedziale od 0 do 27 [1].

Jest to często stosowany kwestionariusz depresji w podstawowej opiece zdrowotnej, dlatego że jest krótki i że jego pytania są samymi kryteriami rozpoznania. Autorzy udostępnili go swobodnie, bez wymogu zgody na powielanie czy tłumaczenie.

Opublikowane punkty odcięcia to 5, 10, 15 i 20, które oddzielają objawy minimalne od depresji łagodnej, umiarkowanej, umiarkowanie ciężkiej i ciężkiej [1]. W praktyce najbardziej liczy się 10.

Przy punkcie odcięcia 10 czułość wynosi 88% i swoistość 85% w porównaniu z wywiadem klinicznym [2]. Oznacza to, że wynik 10 lub wyższy zasługuje na rozmowę z lekarzem, a nie że rozpoznanie zostało już postawione.

Ponieważ depresja występuje około dwa razy częściej u pacjentów z cukrzycą, w porównaniu z resztą populacji [3]. Dlatego objawów depresji szuka się u wszystkich pacjentów z cukrzycą co najmniej raz w roku, a u osób, które już miały depresję, częściej [4].

Zależność działa w obie strony. Nieleczona depresja utrudnia codzienną część choroby, czyli mierzenie glikemii, przyjmowanie leczenia i zgłaszanie się na kontrole. Odwrotnie, trudna do wyrównania cukrzyca podtrzymuje zmęczenie i zniechęcenie. Dwuminutowy kwestionariusz to najprostszy sposób, by poruszyć ten temat. Lęk często idzie w parze z depresją, a dla niego istnieje kwestionariusz GAD-7.

Nie. Kwestionariusz mierzy objawy, nie stawia rozpoznania. Wiele stanów daje wysokie wyniki, nie będąc depresją, od zaburzeń snu czy choroby tarczycy po trudny okres w życiu. W cukrzycy częstą przyczyną jest stres związany z cukrzycą, czyli ciężar codziennych trosk związanych z leczeniem, który lekarz odróżnia od depresji [4]. Rozpoznanie stawia lekarz, po rozmowie z Tobą.

Jest jednak sytuacja, w której wynik przestaje mieć znaczenie. Ostatnie pytanie dotyczy myśli, że lepiej byłoby nie żyć albo że możesz zrobić sobie krzywdę. Jeśli zaznaczono tam jakąkolwiek odpowiedź inną niż „Wcale”, porozmawiaj jeszcze dziś z lekarzem albo z bliską osobą, niezależnie od tego, jak niska jest suma [1]. Jeśli czujesz, że możesz zrobić sobie krzywdę teraz, natychmiast zadzwoń pod numer alarmowy w swoim kraju. Te myśli leczy się pilnie.